Çürük, dişin mine tabakasında başlayan ve tedavi edilmediğinde dentin, pulpa ve kemik dokusuna ilerleyen bakteriyel bir süreçtir. Erken tespit ile dolgu yeterli olabilirken, ilerleyen vakalarda kanal tedavisi ya da çekim gerekebilmektedir.
Çürük başladığı andan derinleştiği ana kadar dört evreden geçer.
01 · Mine çürüğü
Yüzeyde beyaz veya kahverengi leke. Ağrısızdır. Florür uygulaması ve doğru bakımla geri çevrilebilmektedir.
02 · Dentin çürüğü
Mine tabakası aşılmış, dentine ulaşılmıştır. Soğuk-sıcak hassasiyeti başlayabilir. Kompozit dolgu gerekir.
03 · Pulpa çürüğü
Çürük diş özüne (pulpa) ulaşmıştır. Zonklayan ağrı vardır. Kanal tedavisi gereklidir.
04 · Apse ve kayıp
Enfeksiyon kök ucuna yayılmış, apse oluşmuş ya da diş yapısal bütünlüğünü kaybetmiştir. Çekim ve implant değerlendirilebilir.
Çürük derinliğine göre ne yapılır?
Renkli leke, ağrı yok
Yüzeyde fark edilebilen renk değişikliği. Florür uygulaması, bakım ve düzenli kontrol yeterli olabilir. Rutin randevu önerilir.
Hassasiyet, görünen kavite
Soğuk-sıcak hassasiyeti var, çürük göz veya röntgenle tespit edilir. Kompozit dolgu uygulanmaktadır. Bir hafta içinde randevu uygundur.
Zonklayan ağrı, geniş kavite
Pulpa etkilenmiş; kanal tedavisi gerekmektedir. Apse riski varsa aynı gün acil değerlendirme önerilmektedir.
Çürük tanısı dört aşamada konur.
Görsel muayene
Diş yüzeyleri ve diş aralarının ışık ve büyüteç altında değerlendirilmesi. Başlangıç çürükleri renk değişikliği ile tespit edilebilir.
Periapikal röntgen
Diş yüzeyinde görünmeyen aproksimal (diş arası) çürüklerin ve mevcut dolguların altındaki ikincil çürüklerin tespit edilmesi için kritiktir.
Lazer floresans ya da fiber-optik testler
Mine yüzeyindeki erken demineralizasyonu klinik gözle görmeden önce saptayabilen yardımcı teşhis yöntemleridir.
Yazılı tedavi planı
Çürük derinliğine göre dolgu, inley, kron veya kanal tedavisi seçenekleri alternatifleriyle yazılı olarak sunulmaktadır.